Thạc sĩ Hà Tiến Linh - Học viện An ninh nhân dân

 

Tóm tắt: Hiện nay, các thế lực thù địch đang ra sức chống phá, công kích và thực hiện chiến lược “diễn biến hòa bình” với mục đích xóa bỏ con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam. Trong đó, mặt trận văn hóa – tư tưởng luôn là một trong những mũi nhọn mà các thế lực thù địch tập trung chống phá. Từ khi Bộ Chính trị Khóa XII đề ra Chỉ thị 05-CT/TW “về đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”, chúng càng trắng trợn xuyên tạc, bóp méo, bịa đặt về thân thế, cuộc đời, sự nghiệp của Chủ tịch Hồ Chí Minh và ra sức chống phá việc toàn Đảng, toàn dân ta học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách của Người. Bài viết này nhận diện, phân tích và phản bác những quan điểm sai trái, chống phá của các thế lực thù địch về việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh hiện nay. Qua đó, chỉ rõ nguy cơ đối với công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội và đề xuất những giải pháp nhằm phòng, chống âm mưu thâm độc trên, góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam hiện nay.

Từ khóa: Bảo vệ nền tảng tư tưởng; Chủ tịch Hồ Chí Minh; Tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh ; Phản bác các quan điểm sai trái.

                 1. ĐẶT VẤN ĐỀ

            Với chiến lược “diễn biến hòa bình”, các thế lực thù địch không ngừng chống phá, công kích con đường đi lên chủ nghĩa xã hội của Việt Nam trên nhiều phương diện với âm mưu chuyển hóa nội bộ chúng ta từ bên trong. Về lĩnh vực tư tưởng chính trị, chúng tập trung chống phá chúng ta vào bốn hướng chính: phủ định chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh; tuyên truyền các tư tưởng tư sản phương Tây vào Việt Nam; thực hiện các mưu đồ cổ vũ, khuyến khích cho các khuynh hướng, quan điểm văn hóa – văn nghệ phi xã hội chủ nghĩa, đòi độc lập với chính trị; tuyên truyền các giá trị dân chủ, nhân quyền, văn hóa phương Tây. Với những mưu đồ thâm độc đó, khi Đảng ta đề ra việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách của Hồ Chí Minh, các thế lực thù địch đã sử dụng các trang mạng xã hội, tự xưng là những người “yêu nước”, “dân chủ”, “lên tiếng vì sự thật”… đã không chỉ bịa đặt, bôi đen thông tin về đời tư, sự nghiệp, cống hiến, về thân nhân trong gia đình Chủ tịch Hồ Chí Minh nhằm “hạ bệ thần tượng” mà còn cho rằng tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh đã lỗi thời, không còn phù hợp với hiện thực, từ đó phủ nhận chủ trương của Đảng khi phát động cuộc vận động học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh.

Dù với phương diện nào thì mục đích mà các thế lực thù địch muốn đều là tác động nhằm thay đổi nhận thức, niềm tin của quần chúng nhân dân, trong đó có cả cán bộ, đảng viên vào nền tảng tư tưởng và sự lãnh đạo của Đảng; từ đó lôi kéo, thành lập các tổ chức chống Đảng, Nhà nước, mục đích cao nhất là đi đến xóa bỏ chủ nghĩa xã hội. Điều đáng nói có một số người đã tỏ ra đồng tình, ủng hộ, thậm chí là tuyên truyền, cổ súy cho các luận điệu sai trái đó, cá biệt có những trường hợp là cán bộ, đảng viên do nhận thức chính trị kém đã tin theo những luận điệu rất tinh vi, thâm độc của các thế lực thù địch.

Trên mặt trận văn hóa, tư tưởng, việc bảo vệ nền tảng tư tưởng là nhiệm vụ vô cùng quan trọng, Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIII đã đặt ra nhiệm vụ “Tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, kiên quyết và thường xuyên đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch”[1], coi đây là một trong những nhiệm vụ quan trọng để xây dựng Đảng về chính trị, tư tưởng. Vì lẽ đó, việc nhận diện đầy đủ và đấu tranh phản bác, thuyết phục, vạch rõ những điểm giả dối, phản cách mạng, phản khoa học của các thế lực thù địch là vô cùng quan trọng trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, bảo vệ sự trong sáng của tư tưởng Hồ Chí Minh, tạo niềm tin cho quần chúng nhân dân vững bước theo con đường tiến lên chủ nghĩa xã hội mà Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã lựa chọn.

2. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

Bài viết chủ yếu sử dụng các phương pháp như: Phương pháp tổng hợp, phân tích tài liệu thứ cấp, sử dụng phương pháp lôgic và lịch sử trong tổng hợp tư liệu và phân tích vấn đề, tập trung vào các báo cáo có liên quan nhằm làm rõ những nội dung nghiên cứu của bài viết. Trên cơ sở tổng hợp, phân tích tài liệu, bài viết tập trung làm rõ những kết quả chủ yếu và đề xuất giải pháp phòng, chống luận điệu xuyên tạc của các thế lực thù địch nhằm vào tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh và việc cuộc vận động thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW hiện nay.

3. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN

3.1. Nhận diện những âm mưu, thủ đoạn chống phá việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh

3.1.1. Đối tượng đứng sau những âm mưu này và thủ đoạn chống phá

Nhận diện những đối tượng thường xuyên chống phá, xuyên tạc giúp chúng ta nhận rõ bản chất và mưu đồ của họ. Qua đó trả lời được câu hỏi, tại sao họ không tiếc tiền của, công sức, thời gian để chống phá chúng ta hàng ngày, hàng giờ? Có thể tổng hợp và phân loại những đối tượng đó vào các nhóm sau đây:

Nhóm thứ nhất, đế quốc và chủ nghĩa đế quốc, những cơ quan đặc biệt được các nhà nước tư sản lập ra để chống phá con đường đi lên chủ nghĩa xã hội của Việt Nam. Những đối tượng thuộc nhóm này có thể coi là kẻ thù truyền kiếp của chủ nghĩa xã hội, với mưu đồ chống phá con đường đi lên chủ nghĩa xã hội của nhân loại nói chung và các nước xã hội chủ nghĩa nói riêng, các quốc gia tư sản đã bỏ ra nhiều tiền của, thành lập các cơ quan đặc biệt với mưu đồ thực hiện chiến lược “diễn biến hòa bình” nhằm vào các quốc gia đang xây dựng chủ nghĩa xã hội, trong đó có Việt Nam. Những luận điệu xuyên tạc về tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh của các cơ quan này thực hiện mưu đồ chống phá từ bên trong, tác động đến cán bộ, đảng viên dẫn tới làm trái đường lối, Cương lĩnh của Đảng và “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” của một bộ phận cán bộ, đảng viên. Thời gian gần đây, chủ thể này không chỉ là các cơ quan đặc biệt do tư sản lập ra mà còn là các nước theo chủ nghĩa dân tộc hẹp hòi, vị kỷ, bá quyền. Theo đó, động cơ thực hiện âm mưu xuyên tạc, chống phá tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh và đường lối của Đảng ta đã chuyển từ đấu tranh ý thức hệ sang đấu tranh vì lợi ích dân tộc cục bộ.

Nhóm thứ hai, những kẻ phản bội Tổ quốc, thành phần của chế độ cũ, những kẻ thoái hóa, biến chất về tư tưởng, chính trị, bộc lộ rõ bộ mặt chống đối Đảng, Nhà nước. Nhóm này thường tập hợp thành những tổ chức phản động lưu vong, hoạt động chống phá từ nước ngoài và chỉ đạo thành viên thực hiện các hoạt động chống phá trong nước. Các tổ chức này hoạt động có bài bản, đầu tư nhiều tiền bạc, với âm mưu xóa bỏ nền tảng tư tưởng, xây dựng hệ thống lý luận khác có khả năng triệt tiêu chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và lấy đó làm nền tảng tư tưởng cho việc xây dựng một xã hội mới, theo mong ước của chúng. Núp dưới chiêu bài “dân chủ hóa”, “kênh phản biện”, “xã hội dân sự” để cho ra đời các tổ chức đối trọng với các cơ quan, tổ chức trong bộ máy của Đảng, Nhà nước, đòi giám sát hoạt động của Đảng, Nhà nước và các tổ chức chính trị - xã hội. Có thể kể đến các tổ chức như “Việt Tân”, “Chính phủ quốc gia Việt Nam lâm thời”, “Hội anh em dân chủ”, “Thanh niên công giáo”; “Diễn đàn xã hội dân sự”…chúng tạo lập, duy trì các trang web, blog như “chinhphuquocgia.com”, “Cuutuchinhtri.org”, “Nhật ký yêu nước”… để tuyên truyền, lôi kéo người tham gia tổ chức; liên lạc, chỉ đạo thực hiện  chống phá, xuyên tạc tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. 

Nhóm thứ ba, những đối tượng núp bóng dưới các chiêu bài đòi tự do, dân chủ, nhân quyền, xã hội dân sự, hoặc núp bóng tôn giáo, dân tộc thiểu số. Nhóm này thường sử dụng công nghệ để rêu rao, tuyên truyền những luận điệu xuyên tạc về Hồ Chí Minh, những tin xấu, độc, không rõ nguồn được sử dụng để tạo sự thu hút của đông đảo người hiếu kỳ, tham gia bình luận, chia sẻ, gây ra tâm lý hoang mang, hoài nghi, làm lung lay tư tưởng của các tầng lớp nhân dân và cán bộ, đảng viên. Chúng thường đội lốt, tạo vỏ bọc là các nhà “dân chủ”, “nhà bình luận”, “facebooker”, “bloger”, “youtuber”, “nhà báo”, “người bảo vệ công lý”… lợi dụng tự do ngôn luận, tự do thông tin báo chí để ngụy tạo thông tin, tuyên truyền, xuyên tạc về Hồ Chí Minh, từ đó thành lập các diễn đàn để tuyên truyền, đả kích, bình luận, gửi “thư ngỏ”, “tâm thư”. Điển hình có thể kể đến một số đối tượng như: Nguyễn Lân Thắng sử dụng Facebook cá nhân xúc phạm hình ảnh Chủ tịch Hồ Chí Minh; Nguyễn Quang A sử dụng mạng lưới Internet đưa những thông tin xấu độc về Hồ Chí Minh; Phan Văn Lợi (Huế) trả lời các bài phỏng vấn của RFA, BBC để xúc phạm, bôi nhọ Chủ tịch Hồ Chí Minh và chế độ; Hà Sỹ Phu (sống tại Đà Lạt) tán phát nhiều bài viết, trả lời phỏng vấn các đài nước ngoài đả phá chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, Nguyễn Ngọc Như Quỳnh (Mẹ Nấm), Nguyễn Văn Đài liên tục đăng bài xúc phạm lãnh tụ Hồ Chí Minh…

Nhóm thứ tư, những đối tượng có nhận thức kém về chính trị, tư tưởng, dễ bị lợi dụng lôi kéo như sinh viên, công nhân, cán bộ hưu trí, một số thành phần bất mãn chính trị. Nhóm này thường có nhận thức kém về tư tưởng, chính trị và cả trình độ văn hóa, dễ bị lợi dụng, kích động và bị mua chuộc bởi các thế lực thù địch. Điển hình có thể kể đến trường hợp một số đối tượng như Thạch Rine (61 tuổi, trú tại Trà Cú, Trà Vinh), thông qua tài khoản Facebook cá nhân, đăng tải hình ảnh chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh đã bị chỉnh sửa có tính chất xúc phạm lãnh tụ; đối tượng Phan Công Hải (28 tuổi, trú tại Nghi Lộc, Nghệ An) đăng tải những hình ảnh xúc phạm tượng Bác Hồ tại trường THCS Đô Thành, huyện Yên Thành, Nghệ An; đối tượng Bùi Mạnh Đồng (40 tuổi, trú tại quận Thốt Nốt) đã đăng tải lên facebook cá nhân những bức ảnh về Chủ tịch Hồ Chí Minh và các lãnh tụ sau khi chỉnh sửa với nội dung xúc phạm…

Thủ đoạn mà các đối tượng thường sử dụng để tuyên truyền chống phá tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh bao gồm:

Một là, tung ra những thông tin, quan điểm sai trái, bịa đặt về thân thế, cuộc đời, sự nghiệp của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Mục đích của chúng là hạ thấp tư tưởng Hồ Chí Minh, cho rằng đó chỉ là sự nhắc lại, sao chép. Chúng rêu rao rằng tư tưởng Hồ Chí Minh không phải là một hệ thống, chỉ là những câu nói hết sức đời thường, tản mát, không xứng đáng là một học thuyết. Chúng phủ nhận, vu khống những đóng góp của Người đối với cách mạng giải phóng dân tộc và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội của Việt Nam. Qua đó, cho rằng việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh là vô nghĩa, không có giá trị.

Hai là, các thế lực thù địch “tỏ ra” đề cao Hồ Chí Minh, thậm chí chúng còn “thần thánh hóa” tư tưởng Hồ Chí Minh, từ đó đi tới khẳng định Đảng và Nhà nước ta không bao giờ có thể tổ chức tốt học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Bản chất thủ đoạn của chúng là thổi phồng nhưng thực ra đang hạ thấp tư tưởng Hồ Chí Minh. Mặt khác, chúng còn dùng thủ đoạn tạo sự đối lập giữa tư tưởng Hồ Chí Minh với chủ nghĩa Mác - Lênin, chúng cho rằng Hồ Chí Minh là người theo chủ nghĩa dân tộc chứ không phải người cộng sản, Hồ Chí Minh sử dụng chủ nghĩa Mác - Lênin chỉ để đạt được mục đích là giải phóng dân tộc. Bên cạnh đó, các thế lực thù địch còn dùng chính tấm gương, đạo đức, những câu chuyện của Người để so sánh, đối chiếu, làm cớ phê phán đội ngũ cán bộ, đảng viên hiện nay. Cần nhận thức rõ thủ đoạn thâm độc này để hiểu rõ đâu là phản biện xã hội với lợi dụng chống phá.

Ba là, các thế lực thù địch sử dụng các diễn đàn, blog cá nhân và mạng xã hội như Facebook, Youtube, Tiktok… đưa tin thất thiệt, không chính xác, đặc biệt vào những dịp lễ lớn, ngày kỷ niệm liên quan đến Chủ tịch Hồ Chí Minh như ngày Quốc khánh (2/9), ngày thành lập Đảng (3/2), ngày Đất nước thống nhất (30/4)… hoặc khi các sự kiện liên quan đến việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh như Lễ kỷ niệm 130 năm ngày sinh của Người (19/5/1890), kỷ niệm 110 năm ngày Người ra đi tìm đường cứu nước (5/6/1911), 80 năm ngày Bác Hồ về nước (28/01/1941)… Vào các dịp đặc biệt này, chúng nhân danh những nhà nghiên cứu, bình luận “khách quan, trung lập” về các sự kiện và cung cấp những thông tin “giật gân”, xuyên tạc tư tưởng Hồ Chí Minh nhằm thu hút sự quan tâm, theo dõi của nhiều người tò mò, thiếu hiểu biết. Những thông tin này được dẫn lại và cắt ghép tinh vi, xảo quyệt, hướng lái góc nhìn của người tiếp nhận theo ý đồ của chúng. Ví dụ, chúng cắt ghép các đoạn clip từ phim tài liệu do kênh Biography của Mỹ để đưa ra phỏng đoán về việc Nguyễn Tất Thành ra đi tìm đường cứu nước vào năm 1911, về mục đích Người viết đơn xin học tại trường Thuộc địa… với mục đích xuyên tạc, bôi nhọ hình ảnh Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Bốn là, lợi dụng tình hình phức tạp trong chính trị quốc tế, chẳng hạn việc Trung Quốc đưa giàn khoan Hải Dương 981 vào hoạt động trái phép trong vùng đặc quyền kinh tế, thềm lục địa Việt Nam và xây đắp đảo trái phép tại Hoàng Sa, Trường Sa thuộc chủ quyền Việt Nam để kích động tâm lý “bài Trung”, thù gét dân tộc. Thâm độc hơn, chúng dẫn chứng, trích dẫn những câu nói, văn bản của Chủ tịch Hồ Chí Minh về mối quan hệ tốt đẹp của Đảng ta với Đảng Cộng sản Trung Quốc các thời kỳ trước đó để “đánh lận” lịch sử, xuyên tạc, bóp méo, xảo biện cho rằng Đảng Cộng sản Việt Nam lệ thuộc vào Trung Quốc, bịa đặt ra những câu chuyện cho rằng Hồ Chí Minh là người Trung Quốc, cho rằng Hồ Chí Minh không phải Nguyễn Ái Quốc. Ngoài ra, các thế lực thù địch còn lợi dụng các nghiên cứu của một số tổ chức, các cá nhân ở nước ngoài để xuyên tạc đời tư của Hồ Chí Minh trong các giai đoạn hoạt động cách mạng ở Anh, Pháp, Trung Quốc. Ví dụ, học giả Hoàng Tranh của Trung Quốc viết về đời tư của Hồ Chí Minh trong các ấn phẩm của mình, một số thế lực thù địch trích chép và thêu dệt nên nhiều câu chuyện bịa đặt; dựa vào tư liệu chưa được kiểm chứng và chủ yếu là nghe lại, hùa theo, chúng quy kết, xuyên tạc về những người được gọi là “vợ” của Hồ Chí Minh như Tăng Tuyết Minh, Nguyễn Thị Minh Khai, Đỗ Thị Lạc, Nông Thị Xuân, Nông Thị Trưng…; xuyên tạc bịa đặt về quãng thời gian Nguyễn Tất Thành ở Anh (1914-1917) là đi lính cho đế quốc; xuyên tạc Nguyễn Ái Quốc hãm hại cụ Phan Bội Châu ở Trung Quốc (1925); xuyên tạc việc Nguyễn Ái Quốc bị “thất sủng” ở Quốc tế Cộng sản (1934-1938)…

Năm là, chúng “gài” những thông tin sai lệch gắn vào đó là những nội dung chính xác làm cho người nhận khó phân biệt đúng sai, từ đó tin vào những thông tin bịa đặt mà chúng cung cấp. Thâm độc hơn, chúng tích cực xây dựng, chỉnh sửa, tạo ra những minh chứng, chứng cứ giả mang tính xuyên tạc về tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Chúng sử dụng chiến thuật “mưa dầm thấm lâu”, nhắc đi nhắc lại những thông tin thiếu chính xác trên nhiều diễn đàn, dưới nhiều góc độ để người đọc dần tin vào thông tin mà chúng cung cấp.

3.1.2. Luận cứ phản bác các quan điểm sai trái về việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh của Đảng ta

Để phủ nhận việc học tập, làm theo tư tưởng,đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh và dễ bề thực hiện các âm mưu, thủ đoạn xuyên tạc, chống phá trên, các thế lực thù địch thường đưa ra những quan điểm sai trái để để ngụy tuyên truyền, đánh tráo học thuật, xảo biện những vấn đề cốt lõi của tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Để có thể phản bác các quan điểm sai trái đó, cần xây dựng hệ luận cứ căn bản vững chắc nhằm bác bỏ, đập tan những luận điệu sai trái, góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng ta. Nhìn chung, luận điệu của các thế lực thù địch tập trung vào hai hướng tấn công chính:

Hướng thứ nhất, các thế lực thù địch tấn công vào bản chất cách mạng, khoa học của tư tưởng, đạo đức và phong cách Hồ Chí Minh. Các luận điệu thường tập trụng công kích nền tảng lý luận bằng cách phủ nhận tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Chúng cho rằng không có tư tưởng Hồ Chí Minh; Hồ Chí Minh là nhà dân tộc chủ nghĩa; chúng bịa đặt, xuyên tạc những câu chuyện tự cho là “thâm cung bí sử” để xuyên tạc về đạo đức, phong cách của Người; chúng bôi nhọ hình ảnh của Hồ Chí Minh bằng những câu văn, hình ảnh cắt ghép.

Rõ ràng đây là những luận điệu hết sức phi lý và không có căn cứ khoa học. Việc khẳng định Hồ Chí Minh là một nhà tư tưởng không phải là ý chí chủ quan của Đảng ta hay những nhà khoa học trong nước, mà trước đó rất nhiều công trình nghiên cứu của các học giả, nhà khoa học nước ngoài đã khẳng định vấn đề này. Trong tác phẩm: “Hồ Chủ tịch - Nhà lý luận xuất sắc về chủ nghĩa thực dân và phong trào giải phóng dân tộc”, ông Handache Gilbert viết: “Sự phân tích về chủ nghĩa thực dân của Chủ tịch Hồ Chí Minh đến lúc đó vượt hẳn tất cả những gì mà những nhà lý luận mác-xít đề cập đến. Chủ tịch Hồ Chí Minh đã xây dựng nên một tổng hợp những lý thuyết về sự giải phóng khỏi sự áp bức thực dân, có sức mạnh không thể chối cãi được”[2]. Giáo sư Nhật Bản Shingo Shibata khẳng định Hồ Chí Minh đã góp phần đào sâu và phát triển lý luận của chủ nghĩa Mác - Lê-nin đối với các vấn đề dân tộc thuộc địa và “cống hiến nổi tiếng của cụ Hồ Chí Minh là ở chỗ Người đã phát triển quyền lợi của con người thành quyền lợi của dân tộc. Như vậy tất cả mọi dân tộc đều có quyền tự quyết định lấy vận mệnh của mình”[3]. Muốn đánh giá Hồ Chí Minh có phải nhà tư tưởng và có hay không có tư tưởng Hồ Chí Minh, cần phải nhìn nhận và đánh giá toàn bộ những di sản mà Người để lại cũng như ảnh hưởng và tác động của những quan điểm đó đối với cách mạng Việt Nam và thế giới. V.I. Lê-nin đã khẳng định: “Một người xứng đáng là nhà tư tưởng khi nào biết giải quyết trước người khác tất cả những vấn đề chính trị - sách lược, các vấn đề về tổ chức, về những yếu tố vật chất của phong trào không phải một cách tự phát”[4]. Rõ ràng, Hồ Chí Minh là một nhà tư tưởng thiên tài, nhà lý luận kiệt xuất. Muốn hiểu tư tưởng của Người cần phải nhìn vào nội dung và ý nghĩa cao cả của nó. Bởi đối tượng mà Người muốn truyền tải là quần chúng nhân dân nên phong cách diễn đạt của Người hướng đến sự đơn giản, ngắn gọn, rõ ràng. Ở Hồ Chí Minh thể hiện sự thống nhất giữa tư tưởng, đạo đức và phong cách; giữa lý luận và thực tiễn; giữa tri và hành; giữa lời nói và việc làm. Bởi vậy, có thể hiểu tư tưởng Hồ Chí Minh với ý nghĩa là “học thuyết”, là một hệ thống những luận điểm, quan điểm về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam được xây dựng trên nền tảng là chủ nghĩa Mác - Lênin, đại biểu cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân, được hình thành theo đúng quy luật phát triển và trở lại chỉ đạo hoạt động thực tiễn, cải tạo hiện thực.

Với những luận điệu xuyên tạc cho rằng Hồ Chí Minh là nhà dân tộc chủ nghĩa hoặc cho rằng Người sử dụng chủ nghĩa Mác - Lênin chỉ để đạt được mục đích giải phóng dân tộc. Những kẻ tung ra luận điệu này muốn nhắm tới việc phủ nhận tính cách mạng, khoa học của Hồ Chí Minh, muốn tách rời tư tưởng Hồ Chí Minh ra khỏi chủ nghĩa Mác - Lênin. Quá trình ra đi tìm đường cứu nước, Hồ Chí Minh đã đến với chủ nghĩa Mác - Lênin sau khi trải qua nghiên cứu, “sàng lọc” rất nhiều các quan điểm chính trị, tư tưởng đương thời. Sống trong lòng các nước tư sản phát triển nhất thời đó như Anh, Pháp, Mỹ, tiếp xúc với các học thuyết tư sản, nghiên cứu các cuộc cách mạng tư sản nhưng Hồ Chí Minh đã sớm nhận ra đằng sau những khẩu hiệu hào nhoáng là những bất công, đau khổ của nhân dân lao động. Bởi vậy, chỉ đến khi gặp được chủ nghĩa Mác - Lênin, Hồ Chí Minh mới tin và đi theo con đường của Lênin, bởi đó là cách duy nhất đạt được hai mục tiêu: giải phóng dân tộc và hạnh phúc của nhân dân. Do đó, mọi quan điểm, tư tưởng của Hồ Chí Minh về sau này đều được xây dựng trên nền tảng là chủ nghĩa Mác - Lênin, vận dụng và phát triển sáng tạo phù hợp với điều kiện thực tiễn Việt Nam. Những truyền thống tốt đẹp của dân tộc và tinh hoa văn hóa thế giới được Người tiếp thu trên mảnh đất màu mỡ của chủ nghĩa Mác - Lênin đã được phát triển lên một tầm cao mới như tinh thần đoàn kết của dân tộc trở thành chiến lược đại đoàn kết; phẩm chất của Nho giáo trở thành những chuẩn mực đạo đức cách mạng… Tuy nhiên, nên hiểu rõ, việc tiếp thu không phải là sự sao chép, bắt chước, góp nhặt như các thế lực thù địch thường tuyên truyền. Hồ Chí Minh tiếp thu có sự chọn lọc và phát triển. Người cho rằng, để kế thừa những cái hay trong tư tưởng các bậc tiền bối cần theo phương pháp Lê-nin: “Chỉ có những người cách mạng chân chính mới thu hái được những điều hiểu biết quý báu của các đời trước để lại. Lê-nin dạy chúng ta như vậy”[5]. 

Hướng thứ hai, các thế lực thù địch phủ nhận sức sống, giá trị và tính bất diệt của tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Chúng cho rằng tư tưởng, đạo đức Hồ Chí Minh đã lỗi thời, phong cách Hồ Chí Minh không còn phù hợp từ đó cho rằng việc Bộ Chính trị đề ra Chỉ thị 05-CT/TW là sai lầm, sẽ không có kết quả.

Những luận điệu này tập trung cho rằng việc thực hiện học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh của Đảng ta là sai lầm. Các thế lực thù địch ngụy biện xuyên tạc bằng cách đánh đồng hai khái niệm “học tập” và “bắt chước”. Chúng cho rằng, học tập Hồ Chí Minh thì phải “bắt chước” giống Người, từ hình thức ăn mặc đến lời nói, việc làm, lối sống. Chúng ta học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách của Người không phải là rập khuôn, máy móc mà phải biết vận dụng, kế thừa và sáng tạo. Ở đây, phản bác lại những luận điệu này cần hiểu rõ giá trị bền vững và trường tồn của tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh đối với xây dựng Đảng, xây dựng văn hóa – xã hội và phát triển đất nước ta hiện nay. Tư tưởng Hồ Chí Minh nằm trong hệ tư tưởng của chủ nghĩa Mác - Lênin, đó là một hệ thống mở, như Ph. Ăngghen đã viết vào năm 1887: “Lý luận của chúng tôi là lý luận của sự phát triển, chứ không phải là một giáo điều mà người ta phải học thuộc lòng và lặp lại một cách máy móc”[6].

Về việc phủ nhận giá trị đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh, các thế lực cho rằng với cuộc sống hiện đại ngày này, những quan niệm đạo đức đó đã lạc hậu, lỗi thời, hủ cựu… Sự thật là, đạo đức và phong cách Hồ Chí Minh vẫn giữ nguyên sức sống và giá trị thời đại, bởi bản chất cách mạng, khoa học và nhân văn của chính những quan niệm đạo đức đó. Phong cách Hồ Chí Minh phản ánh những giá trị cốt lõi trong tư tưởng, đạo đức của Người và được thể hiện vô cùng sinh động, tự nhiên, độc đáo, có sức thu hút, cảm hóa kỳ diệu trong hoạt động, ứng xử hằng ngày. Giá trị thời đại trong đạo đức và phong cách của Người còn được đánh giá cao bởi sự kết hợp hài hòa giữa bản sắc dân tộc với tính cách mạng, khoa học của chủ nghĩa Mác – Lênin, phù hợp với xu thế vận động, phát triển của thời đại. Đạo đức và tinh thần quốc tế trong sáng, thủy chung, trước sau như một của Hồ Chí Minh là tài sản vô giá của dân tộc Việt Nam và nhân loại.

Bên cạnh đó, thực tiễn học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh đã tạo nên những chuyển biến và đạt được nhiều kết quả tốt đẹp. Ban Bí thư Trung ương Đảng vừa ban hành Báo cáo số 03-BC/TW ngày 12/6/2021 về sơ kết 5 năm thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW, ngày 15/5/2016 của Bộ Chính trị “về đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”, trong đó, nhấn mạnh việc thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW đã đạt được nhiều kết quả rất quan trọng, toàn diện, đóng góp quan trọng vào xây dựng, chỉnh đốn Đảng, nâng cao giá trị đạo đức của toàn xã hội, lan tỏa những điều tốt đẹp. Thời gian tới, toàn Đảng, toàn dân tiếp tục triển khai việc thực hiện Kết luận 01-KL/TW ngày 18/5/2021 của Bộ Chính trị Khóa XIII. Đây là những căn cứ phản bác rõ rệt nhất luận điệu xuyên tạc của các thế lực thù địch về hiệu quả học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh hiện nay.

3.2. Một số giải pháp phòng, chống những quan điểm chống phá việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh

Việc đấu tranh, phản bác các luận điệu sai trái xuyên tạc, phủ nhận tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh và chống phá việc học tập của toàn Đảng, toàn dân ta là yêu cầu rất cấp bách hiện nay. Thời gian tới, cần thực hiện tốt một số giải pháp sau đây:

Một là, đẩy mạnh công tác nghiên cứu, tìm hiểu về tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh, gắn việc nghiên cứu với vận dụng trong thực tiễn hiện nay của từng ngành, từng lĩnh vực. Để đấu tranh đập tan các luận điệu xuyên tạc của các thế lực thù địch thì việc nghiên cứu và làm rõ về thân thế, cuộc đời, sự nghiệp của Hồ Chí Minh là vô cùng cần thiết. Kết quả nghiên cứu với căn cứ khoa học đầy đủ sẽ là vũ khí sắc bén nhất để phản bác các quan điểm sai trái trên. Muốn vậy, cần quan tâm đầu tư cả về con người lẫn vật chất cho công tác nghiên cứu; quan tâm, sưu tầm những thông tin, tư liệu về Hồ Chí Minh; phát huy vai trò của những nhà khoa học, chuyên gia đầu ngành về tư tưởng Hồ Chí Minh; chú trọng công tác đào tạo và nghiên cứu ở những cơ sở đào tạo đại học và sau đại học.

Hai là, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục, nâng cao hiệu quả học tập tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh cho cán bộ, quần chúng. Nên xác định việc đấu tranh, phản bác các quan điểm thù địch, sai trái mục tiêu trước nhất là bảo vệ nền tảng tư tưởng, bảo vệ niềm tin của cán bộ, đảng viên và quần chúng nhân dân vào con đường độc lập dân tộc gắn với chủ nghĩa xã hội. Nếu nhận thức đầy đủ thì mỗi cán bộ, đảng viên và quần chúng sẽ có “kháng thể” đối với các luận điệu xuyên tạc, nhờ vậy sẽ không bị kích động, lôi kéo, gây hoang mang từ các quan điểm thù địch.

Ba là, tiếp tục nâng cao chất lượng, hiệu quả cuộc vận động học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Nâng cao nhận thức về ý nghĩa, tầm quan trọng và mối quan hệ giữa việc nghiên cứu, học tập, vận dụng, thực hành tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Việc này cần có sự lãnh đạo sát sao của các tổ chức Đảng, cấp ủy, chính quyền, đoàn thể, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội chung tay phát huy cao độ vai trò trong việc triển khai thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW của Bộ Chính trị. Thời gian tới cần đổi mới phương thức thực hiện, tổ chức học tập dưới nhiều hình thức đa dạng, phong phú gắn với việc đấu tranh phản bác, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.

Bốn là, tập trung quan tâm xây dựng đội ngũ cán bộ với năng lực và phẩm chất đầy đủ, hiểu biết sâu sắc về tư tưởng Hồ Chí Minh, để tham gia đấu tranh, phản bác các luận điệu sai trái. Quán triệt nguyên tắc đấu tranh là lấy thực tiễn chân lý khách quan làm cơ sở chủ yếu để phản bác, đấu tranh bác bỏ các luận điệu xuyên tạc, vu cáo, bôi nhọ Hồ Chí Minh. Trên mặt trận văn hóa - tư tưởng, cần quán triệt cao độ việc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, thực hiện tốt Nghị quyết số 35-NQ/TW ngày 22/10/2018 của Bộ Chính trị “Về tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới” và Kết luận số 01-KL/TW ngày 18/5/2021 của Bộ Chính trị về tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW ngày 15/5/2016 của Bộ Chính trị khóa XII “Về đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”. Các cơ quan báo chí, truyền thông cần xung kích đi đầu đăng tải, viết các bài tuyên truyền, phản bác các quan điểm thù địch, sai trái, cần chú ý đến chất lượng và tính thuyết phục. Thêm vào đó, trước tình hình các hoạt động tuyên truyền, phá hoại tư tưởng càng tình vi, bài bản, xảo quyệt, cần quan tâm đầu tư xây dựng và phát triển lực lượng chuyên trách đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái đảm bảo về trình độ và năng lực.

Năm là, làm tốt công tác đối ngoại trong việc nắm tình hình, định hướng tư tưởng, hỗ trợ cho bạn bè quốc tế và cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài có nguồn thông tin chính thống và đúng đắn về thân thế, cuộc đời, sự nghiệp, tư tưởng Hồ Chí Minh cũng như việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh của Đảng ta. Thêm vào đó, cần làm tốt công tác tuyên truyền về thành tựu cũng như hiệu quả của đường lối 35 năm đổi mới đất nước, tranh thủ sự đồng tình, ủng hộ, giúp đỡ của kiều bào và bạn bè thế giới.

Sáu là, tăng cường công tác bảo vệ chính trị nội bộ, kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm khắc những cá nhân, tổ chức có hành vi tuyên truyền, xuyên tạc, bịa đặt, nói xấu về thân thế, cuộc đời, sự nghiệp và tư tưởng Hồ Chí Minh. Đi kèm với xử lý cần làm tốt công tác tuyên truyền, giáo dục để mang tính răn đe, cảnh tỉnh. Lực lượng Công an nhân dân cần xung kích, đi đầu, chủ động nắm tình hình các tổ chức phản động, các âm mưu xuyên tạc, bôi nhọ hình ảnh Chủ tịch Hồ Chí Minh cả trong và ngoài nước để có biện pháp đấu tranh và cách xử lý đúng đắn. Các đơn vị làm công tác tuyên giáo cần chủ động phòng ngừa kết hợp với giữ vững bên trong, tích cực tuyên truyền, giáo dục cho quần chúng nhân dân hiểu âm mưu thâm độc của các thế lực thù địch. Huy động sức mạnh của cả hệ thống chính trị trong việc đấu tranh, xử lý các đối tượng xuyên tạc về Hồ Chí Minh.

4. KẾT LUẬN

Sự nghiệp đổi mới đất nước của toàn Đảng, toàn dân ta đã đạt được những thắng lợi nhất định, chưa bao giờ đất nước của chúng ta có được cơ đồ, vị thế, tiềm lực và uy tín như ngày hôm nay. Điều đó càng khẳng định sự đúng đắn và tính chân lý của con đường đi lên chủ nghĩa xã hội mà Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã lựa chọn. Hơn bao giờ hết, để bảo vệ những thành quả cách mạng đã đạt được và tiếp tục vững bước phát triển, chúng ta cần quán triệt tốt việc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, trong đó có kiên quyết đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, bảo vệ chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh. Đảng ta khẳng định, tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh là tài sản tinh thần vô giá của Đảng và dân tộc ta, mãi mãi soi đường cho sự nghiệp cách mạng của nhân dân ta đi đến thắng lợi. Vì lẽ đó, việc nhận diện, bóc trần và phản bác những quan điểm chống phá công cuộc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách của Hồ Chí Minh là một yêu cầu cấp bách, quan trọng, góp phần giữ vững nền tảng tư tưởng, củng cố địa vị chủ đạo hệ tư tưởng của Đảng ta trong đời sống xã hội.

 TÀI LIỆU THAM KHẢO

1.      Ban Bí thư (2019). Kết luận số 53-KL/TW của Ban Bí thư “Về tăng cường đấu tranh, ngăn chặn, xử lý, bóc gỡ, triệt phá tin giả, thông tin sai sự thật, xấu, độc chống phá Đảng, Nhà nước trên Internet, mạng xã hội”. Kết luận số 53-KL/TW, ngày 04/6/2019.

2.      Bộ Chính trị (2018). Nghị quyết số 35-NQ/TW của Bộ Chính trị “Về tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới”. Nghị quyết số 35-NQ/TW, ngày 22/10/2018.

3.      Cục Tuyên huấn – Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam (2019). Phòng, chống âm mưu, thủ đoạn tuyên truyền chống phá cách mạng Việt Nam của các thế lực thù địch. Hà Nội: Nxb Chính trị Quốc gia Sự thật.

4.      Võ Nguyên Giáp (2006 – Chủ biên), Tư tưởng Hồ Chí Minh và con đường cách mạng Việt Nam, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội

5.      Handache Gilbert (1970). Hồ Chủ tịch - nhà lý luận xuất sắc về chủ nghĩa thực dân và phong trào giải phóng dân tộc. Tạp chí Hành tinh - Hành động, Pari, số tháng 3.

6.      Hội đồng lý luận trung ương (2017): Phê phán các quan điểm sai trái, xuyên tạc cuộc đấu tranh chống suy thoái về tư tưởng chính trị, những biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” về chính trị trong nước. Hà Nội: Nxb Chính trị quốc gia Sự thật.

7.      Hà Tiến Linh (2019). Một số vấn đề rút ra từ công tác đấu tranh với hoạt động tín ngưỡng tâm linh lợi dụng uy tín, hình ảnh Chủ tịch Hồ Chí Minh để trục lợi xảy ra tại xã Hồng Quang, huyện Ứng Hòa, Hà Nội. Kỷ yếu hội thảo khoa học: Công an nhân dân đấu tranh, phản bác những luận điệu xuyên tạc chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh góp phần bảo vê nền tảng tư tưởng của Đảng Cộng sản Việt Nam trong tình hình mới. Hội thảo khoa học cấp Bộ, tháng 6/2019, Học viện An ninh nhân dân.

8.      Nguyễn Văn Ngọc (2020). Quan điểm, định hướng công tác bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới. Tạp chí Khoa học và Giáo dục an ninh, (Số 16, 12/2020), 7-18.

9.      Nguyễn Văn Thành, Lê Văn Thắng, Nguyễn Ngọc Toàn (Đồng chủ biên, 2021): Công an nhân dân đấu tranh phản bác những luận điệu sai trái, thù địch, góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Hà Nội: Nxb Chính trị quốc gia Sự thật.

10. Trường Đại học tổng hợp Saint Petersburg (2015), Di sản tư tưởng Hồ Chí Minh và thời đại ngày nay, Nxb Đại học tổng hợp Saint Petersburg (Liên bang Nga).

 

 

---

[1] Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, tập 2, Nxb. Chính trị quốc gia sự thật, Hà Nội, 2021, tr.234.

[2] Handache Gilbert (1970): “Hồ Chủ tịch - nhà lý luận xuất sắc về chủ nghĩa thực dân và phong trào giải phóng dân tộc”, Tạp chí Hành tinh - Hành động, Pari, số tháng 3

[3] Hồ Chí Minh trong lòng nhân dân thế giới, Nxb. Sự thật, Hà Nội, 1979, tr. 96

[4] Võ Nguyên Giáp (2016): Tư tưởng Hồ Chí Minh và con đường cách mạng Việt Nam, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, tr. 72-73.

[5] Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, tập 6, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, tr. 46.

[6] C.Mác và Ph. Awngghen (1995): Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, t.36, tr. 796

Xem thêm…

 

1 Bảo tàng Hồ Chí Minh https://baotang.hochiminh.vn/

2 Khu di tích Hồ Chí Minh tại Phủ Chủ tịch http://phuchutich.egal.vn/

3 Khu di tích Làng Sen Kim Liên https://langsenkimlien.hochiminh.vn/

4 Khu di tích Bến Nhà Rồng https://bennharong.hochiminh.vn/

5 Khu di tích Pác Bó https://pacbo.hochiminh.vn/

6 Khu di tích lịch sử ATK Định Hóa https://atkdinhhoa.hochiminh.vn/

7 Khu di tích lịch sử Đá Chông (K9) https://k9dachong.hochiminh.vn/

8 Khu di tích Tân Trào - Tuyên Quang https://tantrao.hochiminh.vn/

9 Bảo tàng Hồ Chí Minh - Chi nhánh Quân Khu 5 https://baotanghcmqk5.hochiminh.vn/

10 Di tích Nhà số 5 Châu Văn Liêm https://so5chauvanliem.hochiminh.vn/

11 Di tích lịch sử 48 Hàng Ngang https://48hangngang.hochiminh.vn/

12 Di tích nhà lưu niệm Bác Hồ ở Vạn Phúc https://vanphuc.hochiminh.vn/

13 Bảo tàng Hồ Chí Minh - Thừa Thiên Huế https://baotanghcmtthue.hochiminh.vn/

14 Tượng đài Nguyễn Sinh Sắc - Nguyễn Tất Thành tại Bình Định https://binhdinh.hochiminh.vn/

15 Khu di tích Nguyễn Sinh Sắc - Nơi an nghỉ của cụ Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc https://dongthap.hochiminh.vn/

16 Bảo tàng Hồ Chí Minh - Chi nhánh Đồng bằng sông Cửu Long https://cantho.hochiminh.vn/

17 Khu Tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh tại TP Cà Mau https://camau.hochiminh.vn/

18 Trung ương cục Miền Nam https://trunguongcuc.hochiminh.vn/

19 Bảo tàng Hồ Chí Minh - Chi nhánh Bình Thuận https://binhthuan.hochiminh.vn/

20 Căn cứ Bộ Chỉ huy Miền https://bochihuymien.hochiminh.vn/

21 Một số bảo vật quốc gia là bút tích của Chủ tịch Hồ Chí Minh https://baovatquocgia.baotangso.com/bao-vat/

22 Bảo tàng lịch sử quốc gia http://vnmh.egal.vn/

23 Bảo tàng phụ nữ Nam Bộ https://starglobal3d.com/project/smart-museum-3d-360-bao-tang-phu-nu-nam-bo/

Xem thêm…

 

BAN CHẤP HÀNH TRUNG ƯƠNG BAN TỔ CHỨC * Số 12-HD/BTCTW

ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM   Hà Nội, ngày 06 tháng 7 năm 2018

 

HƯỚNG DẪN

Một số vấn đề về nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ

 

Thực hiện Kết luận số 18-KL/TW, ngày 22/9/2017 của Ban Bí thư khóa XII về tiếp tục đẩy mạnh thực hiện Chỉ thị số 10-CT/TW của Ban Bí thư khóa X “Về nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ” trong tình hình mới, Ban Tổ chức Trung ương hướng dẫn một số vấn đề về nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ như sau:

I. MỤC ĐÍCH, YÊU CẦU

1. Nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cấp ủy, tổ chức đảng, bí thư chi bộ và đảng viên về mục đích, ý nghĩa, tầm quan trọng của sinh hoạt chi bộ. Phát huy ưu điểm, khắc phục hạn chế, khuyết điểm trong sinh hoạt chi bộ, nhất là chi bộ cơ quan, doanh nghiệp, đơn vị sự nghiệp. Đưa việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh; tự phê bình và phê bình theo tinh thần Nghị quyết Trung ương 4 khóa XI, khóa XII trở thành nội dung thường xuyên trong sinh hoạt chi bộ; góp phần xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh.

2. Các cấp ủy, tổ chức đảng tiếp tục quán triệt sâu sắc các nghị quyết, chỉ thị, hướng dẫn của Trung ương về sinh hoạt chi bộ; tăng cường lãnh đạo, hướng dẫn, kiểm tra, giám sát việc chấp hành nguyên tắc tổ chức và sinh hoạt đảng, thực hiện nguyên tắc tập trung dân chủ, tự phê bình và phê bình, giữ gìn kỷ cương, kỷ luật trong Đảng, bảo đảm tính lãnh đạo, tính giáo dục, tính chiến đấu trong sinh hoạt chi bộ.

3. Chi ủy phải chuẩn bị tốt và thường xuyên đổi mới nội dung sinh hoạt bảo đảm đúng quy định, hướng dẫn của cấp trên, phù hợp với tình hình, đặc điểm của chi bộ; nâng cao hiệu quả lãnh đạo thực hiện nghị quyết của chi bộ. Mỗi đảng viên, nhất là đảng viên giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý và bí thư chi bộ phải nêu cao vai trò tiên phong gương mẫu trong sinh hoạt chi bộ, giữ gìn đoàn kết thống nhất, tình yêu thương đồng chí, tích cực tham gia đóng góp ý kiến trong các buổi sinh hoạt và thực hiện tốt nhiệm vụ được chi bộ phân công.

II. NỘI DUNG

1. Công tác chuẩn bị và các bước sinh hoạt chi bộ

1.1. Công tác chuẩn bị

a) Đối với sinh hoạt thường kỳ

- Bí thư hoặc phó bí thư chi bộ chuẩn bị nội dung sinh hoạt, dự thảo nghị quyết (nếu có) hoặc dự kiến nội dung kết luận của buổi sinh hoạt.

- Họp chi ủy (bí thư, phó bí thư ở những nơi không có chi ủy) để thống nhất nội dung sinh hoạt, đánh giá kết quả công tác lãnh đạo của chi bộ trong tháng, dự kiến nhiệm vụ của tháng tiếp theo; xác định những nội dung trọng tâm cần trao đổi, thảo luận, biểu quyết tại chi bộ; cho ý kiến về dự thảo nghị quyết (nếu có).

- Thông báo thời gian, địa điểm, nội dung sinh hoạt chi bộ đến đảng viên và cấp ủy viên cấp trên được phân công theo dõi chi bộ. Chi bộ có điều kiện gửi trước tài liệu sinh hoạt cho đảng viên để nghiên cứu, chuẩn bị nội dung phát biểu ý kiến.

b) Đối với sinh hoạt chuyên đề

- Hằng năm, chi bộ xây dựng kế hoạch sinh hoạt chuyên đề để tổ chức thực hiện và báo cáo cấp ủy cấp trên trực tiếp theo dõi, chỉ đạo.

- Chi bộ phân công đảng viên có khả năng biên tập, am hiểu nội dung liên quan đến chuyên đề để chuẩn bị bằng văn bản. Đối với chi bộ do điều kiện khó khăn không thể chuẩn bị chuyên đề sinh hoạt bằng văn bản, cấp ủy cấp trên trực tiếp chỉ đạo, hướng dẫn cách thức sinh hoạt nhưng phải bảo đảm chất lượng.

- Bí thư chi bộ trao đổi về mục đích, yêu cầu, nội dung, phương pháp thực hiện chuyên đề với đảng viên được phân công. Dự thảo chuyên đề phải được chi ủy hoặc bí thư chi bộ thông qua và gửi cho đảng viên trước khi tổ chức sinh hoạt.

1.2. Các bước sinh hoạt chi bộ

a) Mở đầu

- Tuyên bố lý do, giới thiệu đại biểu (nếu có).

- Cử thư ký ghi biên bản sinh hoạt chi bộ.

- Thông báo tình hình đảng viên: Số đảng viên có mặt, vắng mặt (có lý do, không có lý do).

- Thông qua nội dung, chương trình sinh hoạt chi bộ.

b) Tiến hành sinh hoạt

(1) Đối với sinh hoạt thường kỳ

- Bí thư chi bộ báo cáo nội dung sinh hoạt đã được chi ủy chuẩn bị và gợi ý thảo luận.

- Đảng viên phát biểu ý kiến, tập trung trao đổi, thảo luận nội dung trọng tâm liên quan trực tiếp đến hoạt động của chi bộ; tự phê bình kết quả thực hiện nhiệm vụ được giao; góp ý, phê bình đối với đảng viên trong chi bộ.

- Bí thư chi bộ cung cấp thông tin và định hướng để làm rõ những vấn đề đảng viên quan tâm, tạo bầu không khí dân chủ, cởi mở, khuyến khích đảng viên tham gia đóng góp ý kiến để buổi sinh hoạt đạt hiệu quả.

(2) Đối với sinh hoạt chuyên đề

- Bí thư chi bộ nêu mục đích, yêu cầu buổi sinh hoạt chuyên đề.

- Đảng viên được phân công chuẩn bị, trình bày dự thảo chuyên đề.

- Các đảng viên phát biểu, nêu nhận thức của cá nhân đối với chuyên đề và tác dụng của chuyên đề đối với bản thân; liên hệ với chi bộ, cơ quan, đơn vị, địa phương; trao đổi, đóng góp ý kiến để hoàn thiện dự thảo chuyên đề.

- Đảng viên được phân công chuẩn bị chuyên đề tiếp thu ý kiến tham gia để hoàn thiện. Chuyên đề sau khi hoàn thiện phải gửi đảng viên trong chi bộ (chi bộ đông đảng viên có thể gửi tới tổ đảng) để nghiên cứu, học tập và báo cáo cấp ủy cấp trên trực tiếp.

c) Kết thúc

(1) Đối với sinh hoạt thường kỳ

Bí thư chi bộ thực hiện các nội dung chủ yếu sau:

- Tổng hợp các ý kiến phát biểu tại buổi sinh hoạt; những ý kiến tiếp thu để bổ sung, hoàn thiện nội dung sinh hoạt chi bộ; phân công nhiệm vụ cho đảng viên và quy định thời gian hoàn thành.

- Định hướng tư tưởng đối với đảng viên; giải quyết hoặc phản ánh với cấp có thẩm quyền về tâm tư, nguyện vọng, những đề xuất, kiến nghị của đảng viên.

- Thông qua nghị quyết hoặc kết luận.

- Đánh giá chất lượng buổi sinh hoạt.

- Thư ký trình bày biên bản sinh hoạt chi bộ.

(2) Đối với sinh hoạt chuyên đề

Bí thư chi bộ đánh giá việc chuẩn bị, chất lượng của chuyên đề; ý nghĩa, tác dụng của chuyên đề đối với chi bộ, đảng viên. Kết luận các nội dung cần tiếp thu để bổ sung, hoàn thiện dự thảo chuyên đề.

Không tổ chức sinh hoạt chuyên môn lồng ghép với sinh hoạt chi bộ. Việc tổ chức sinh hoạt chuyên đề không thay thế sinh hoạt chi bộ thường kỳ; nếu chi bộ khó khăn về thời gian, địa điểm có thể kết hợp sinh hoạt chuyên đề với sinh hoạt chi bộ thường kỳ trong cùng một buổi, nhưng phải thực hiện lần lượt, sinh hoạt thường kỳ xong mới sinh hoạt chuyên đề hoặc ngược lại.

 2. Nội dung sinh hoạt chi bộ

2.1. Đối với sinh hoạt thường kỳ

Căn cứ Điều lệ Đảng, định hướng của cấp trên, tình hình, đặc điểm của chi bộ và kết quả thực hiện nhiệm vụ chính trị, hằng tháng chi bộ sinh hoạt gồm các nội dung chủ yếu sau:

a) Về công tác chính trị, tư tưởng

- Lựa chọn những nội dung thời sự trong nước, quốc tế, các vấn đề của địa phương, cơ quan, đơn vị sát với tình hình và phù hợp chức năng, nhiệm vụ của chi bộ để phổ biến, trao đổi.

- Thông báo kịp thời chủ trương, các văn bản của Đảng, Nhà nước, của cấp ủy, tổ chức đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị - xã hội các cấp cần phổ biến đến chi bộ.

- Đánh giá tình hình tư tưởng của đảng viên, quần chúng thuộc phạm vi lãnh đạo của chi bộ; những vấn đề chi bộ cần quan tâm. Kịp thời định hướng nhận thức, tư tưởng cho đảng viên.

b) Về thực hiện nhiệm vụ chính trị

- Đánh giá kết quả công tác lãnh đạo thực hiện nhiệm vụ chính trị trong tháng của chi bộ và việc thực hiện nhiệm vụ của đảng viên; chỉ rõ ưu điểm, hạn chế, khuyết điểm và nguyên nhân để đề ra biện pháp khắc phục.

- Đánh giá việc thực hiện Nghị quyết Trung ương 4 khóa XI Một số vấn đề cấp bách về xây dựng Đảng hiện nay, Nghị quyết Trung ương 4 khóa XII về tăng cường xây dựng, chỉnh đốn Đảng, ngăn chặn, đẩy lùi sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, những biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ gắn với thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW của Bộ Chính trị về đẩy mạnh học tập, làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh.

- Đảng viên, nhất là người đứng đầu liên hệ, đánh giá việc thực hiện nội dung đã cam kết theo Nghị quyết Trung ương 4 khóa XII; về những điều đảng viên không được làm và trách nhiệm nêu gương theo quy định của Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị; về chống chạy chức, chạy quyền và chống chủ nghĩa cá nhân, quan liêu, xa rời quần chúng.

- Kết quả lãnh đạo chính quyền, các đoàn thể chính trị - xã hội.

- Xác định nhiệm vụ của chi bộ tháng tiếp theo và biện pháp lãnh đạo, chỉ đạo; phân công nhiệm vụ cho đảng viên.

2.2. Đối với sinh hoạt chuyên đề

Căn cứ chỉ thị, nghị quyết và định hướng của cấp trên, tình hình, đặc điểm của chi bộ, mỗi quý ít nhất một lần chi bộ tổ chức sinh hoạt theo các nhóm vấn đề sau:

- Về học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh theo hướng dẫn của Trung ương và cấp ủy, tổ chức đảng cấp trên.

- Về các giải pháp nâng cao trình độ lý luận chính trị, chuyên môn nghiệp vụ, năng lực công tác của đội ngũ cán bộ, đảng viên. 

- Về triển khai thực hiện các chỉ thị, nghị quyết, quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước liên quan trực tiếp đến sự lãnh đạo, chỉ đạo của chi bộ.

- Về các giải pháp phòng, chống, khắc phục, sửa chữa các biểu hiện suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, những biểu hiện "tự diễn biến", "tự chuyển hóa" trong chi bộ.

- Về công tác xây dựng Đảng, xây dựng hệ thống chính trị, xây dựng cơ quan, đơn vị vững mạnh; đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực, quan liêu, xa dân, cá nhân chủ nghĩa ở địa phương, cơ quan, đơn vị.

- Về việc nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác chuyên môn của cơ quan, đơn vị, chi bộ.

- Về giáo dục truyền thống cách mạng, truyền thống của địa phương, cơ quan, đơn vị cho cán bộ, đảng viên.

- Những nội dung khác theo đặc điểm của từng loại hình chi bộ.

3. Khung tiêu chí đánh giá chất lượng sinh hoạt chi bộ

Một số tiêu chí khung để làm cơ sở ban hành tiêu chí đánh giá một buổi sinh hoạt chi bộ thường kỳ đạt chất lượng gồm:

3.1. Tỷ lệ đảng viên dự sinh hoạt chi bộ

Đảng viên dự sinh hoạt đạt tỷ lệ trên 85% và không có đảng viên vắng mặt không có lý do hoặc đảng viên vắng mặt có lý do quá 03 lần liên tiếp trong năm (trừ trường hợp được miễn công tác, sinh hoạt đảng theo quy định và đảng viên trong lực lượng vũ trang làm nhiệm vụ đặc biệt).

3.2. Công tác chuẩn bị sinh hoạt chi bộ

- Bí thư hoặc phó bí thư chi bộ trực tiếp chuẩn bị nội dung sinh hoạt.

- Họp chi ủy (bí thư, phó bí thư ở những nơi không có chi ủy) trước khi sinh hoạt chi bộ.

- Nội dung sinh hoạt được chuẩn bị đúng, đủ theo hướng dẫn của cấp ủy cấp trên; xác định được nội dung trọng tâm cần trao đổi, thảo luận để chi bộ lãnh đạo, chỉ đạo giải quyết kịp thời, nhất là những vấn đề mới nổi lên có tính cấp bách ở địa phương, cơ quan, đơn vị.

- Xây dựng dự thảo nghị quyết của chi bộ.

3.3. Tổ chức sinh hoạt chi bộ

- Thời điểm tổ chức sinh hoạt đúng quy định của cấp ủy có thẩm quyền.

- Thực hiện đầy đủ nội dung, trình tự buổi sinh hoạt chi bộ theo quy định. Phương pháp điều hành của người chủ trì linh hoạt, hiệu quả.

- Có biểu dương đảng viên tiêu biểu trong tháng; nhắc nhở, phê bình đảng viên chưa hoàn thành nhiệm vụ được giao, đảng viên không thực hiện đúng cam kết tu dưỡng, rèn luyện, phấn đấu hằng năm hoặc có khuyết điểm trong thực hiện chủ trương, nghị quyết, chỉ thị, quy định của Đảng và cấp ủy cấp trên nhưng chưa đến mức phải xử lý kỷ luật (nếu có).

- Có nhiều đảng viên tham gia phát biểu ý kiến.

- Thời gian sinh hoạt chi bộ: Phải bảo đảm từ 90 phút trở lên. Nếu kết hợp sinh hoạt chuyên đề với sinh hoạt chi bộ thường kỳ trong cùng một buổi thì phải bảo đảm thời gian tối thiểu 120 phút. Đối với chi bộ có quá ít đảng viên thì cấp ủy có thẩm quyền quy định cụ thể thời gian sinh hoạt.

- Sổ biên bản sinh hoạt chi bộ ghi chép đầy đủ diễn biến của buổi sinh hoạt và được lưu giữ, bảo quản lâu dài để làm tài liệu tham khảo, giáo dục truyền thống cho đảng viên.

3.4. Thực hiện nguyên tắc tổ chức, sinh hoạt đảng

- Thực hiện đúng nguyên tắc tập trung dân chủ trong sinh hoạt chi bộ.

- Chi ủy, đảng viên nghiêm túc, thực sự cầu thị khi tự phê bình và phê bình.

- Sinh hoạt bảo đảm tính lãnh đạo, tính giáo dục, tính chiến đấu. Cương quyết chống bệnh thành tích, dĩ hòa vi quý, nể nang, né tránh, ngại va chạm, thấy đúng không dám bảo vệ, thấy sai không dám đấu tranh. 

3.5. Kết quả lãnh đạo thực hiện kết luận hoặc nghị quyết của chi bộ

Kết luận hoặc nghị quyết của chi bộ được lãnh đạo, tổ chức thực hiện đạt kết quả tốt.

III. TỔ CHỨC THỰC HIỆN

Căn cứ Chỉ thị số 10-CT/TW, Kết luận số 18-KL/TW của Ban Bí thư, Hướng dẫn này và tình hình thực tế, các cấp ủy, tổ chức đảng lãnh đạo, chỉ đạo, hướng dẫn, cụ thể hóa một số nội dung chủ yếu sau:

1. Các tỉnh ủy, thành ủy, đảng ủy trực thuộc Trung ương ban hành tiêu chí cụ thể đánh giá chất lượng sinh hoạt đối với từng loại hình chi bộ theo các mức độ (tốt, khá, trung bình, kém) làm cơ sở để các chi bộ phấn đấu, cấp ủy, tổ chức đảng cấp trên kiểm tra, giám sát, đánh giá, xếp loại chất lượng chi bộ, đảng viên hằng năm; quy định về trách nhiệm và phân công cấp ủy viên, cán bộ các ban xây dựng đảng các cấp trong việc dự, theo dõi, hướng dẫn sinh hoạt chi bộ thuộc phạm vi lãnh đạo của cấp ủy; hướng dẫn nội dung sinh hoạt thường kỳ, định hướng việc sinh hoạt chuyên đề phù hợp với đặc điểm, chức năng, nhiệm vụ của từng loại hình chi bộ và nhiệm vụ chính trị của địa phương, cơ quan, đơn vị trong từng giai đoạn, bảo đảm tính toàn diện, phong phú, thiết thực, hiệu quả.

2. Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát theo quy định của Ban Bí thư tại Kết luận số 18-KL/TW để kịp thời chấn chỉnh những hạn chế, khuyết điểm; xử lý nghiêm chi bộ, đảng viên vi phạm nguyên tắc và chế độ sinh hoạt chi bộ. Thường xuyên củng cố, kiện toàn, nâng cao chất lượng đội ngũ chi ủy viên, bí thư chi bộ; tăng cường tập huấn, bồi dưỡng, tọa đàm về kỹ năng chuẩn bị, điều hành sinh hoạt cho chi ủy, bí thư chi bộ; kịp thời nhân rộng những chi bộ tiêu biểu có nhiều giải pháp đổi mới, sáng tạo, đạt kết quả tốt trong nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ và biểu dương, khen thưởng tập thể, cá nhân có thành tích.

3. Các cấp ủy, tổ chức đảng lấy kết quả nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ là một tiêu chí quan trọng để đánh giá, xếp loại chất lượng tổ chức đảng, đảng viên; hằng năm, phải sơ kết, tổng kết việc nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ gắn với sơ kết, tổng kết công tác xây dựng Đảng để rút kinh nghiệm và báo cáo cấp trên theo phân cấp. Các tỉnh ủy, thành ủy, đảng ủy trực thuộc Trung ương báo cáo kết quả nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ về Ban Tổ chức Trung ương trước ngày 01/4 hằng năm để tổng hợp, báo cáo Ban Bí thư.

Hướng dẫn này thay thế Hướng dẫn số 09-HD/BTCTW, ngày 02/3/2012 của Ban Tổ chức Trung ương.Trong quá trình thực hiện, nếu có vướng mắc, các cấp ủy kịp thời phản ánh về Ban Tổ chức Trung ương.

 

K/T TRƯỞNG BAN PHÓ TRƯỞNG BAN THƯỜNG TRỰC (Đã ký) Nguyễn Thanh Bình

Xem thêm…

 

Đảng Lao động Việt Nam với lao động trí óc (1-5-1951)

C.B.

Báo Nhân dân, số 6, ngày 1-5-1951.

          Tuyên ngôn của Đảng nói:

          “Đảng Lao động Việt Nam sẽ gồm những công nhân, nông dân và lao động trí óc yêu nước nhất, hǎng hái nhất, cách mạng nhất”. Và: “Lao động trí óc cần được khuyến khích giúp đỡ, phát triển tài nǎng”.

          Hai câu ấy đủ đập tan những lời bịa đặt đê hèn của bọn đế quốc và lũ phản động. Chúng thường vu rằng: những đảng theo chủ nghĩa Mác – Lênin xem khinh trí thức.

          Thật ra, chính bọn chúng lợi dụng trí thức, nô dịch trí thức và áp bức trí thức. Những người đại trí thức, thí dụ như ông Quyri (Curie) bị Chính phủ Mỹ “tẩy chay”, bị Chính phủ Pháp cất chức. Đó là chứng cớ rõ ràng.

          Chỉ có giai cấp công nhân mới thật yêu chuộng trí thức. Những người lao động trí óc được đặc biệt trọng đãi ở Liên Xô và ở các nước dân chủ mới. Đó cũng là chứng cớ rõ ràng.

          Lao động trí óc là ai? Là thầy giáo, thầy thuốc, kỹ sư, những nhà khoa học, vǎn nghệ, những người làm bàn giấy, v.v..

          Nhiệm vụ của giai cấp công nhân và nhân dân Việt Nam hiện nay là kháng chiến và kiến quốc.

          Để hoàn thành nhiệm vụ ấy, ngoài việc quân sự ắt phải phát triển kinh tế. Cho nên cần có những người chuyên môn thông thạo về công nghệ và nông nghiệp.

          Cần phát triển giao thông vận tải, cho nên cần có những kỹ sư thông thạo về việc đắp đường, bắc cầu.

          Cần giữ gìn sức khoẻ của dân, cho nên cần có thầy thuốc.

            Cần đào tạo cán bộ cho mọi ngành hoạt động, cho nên cần có thầy giáo, v.v..

          Do đó, lao động trí óc có nhiệm vụ rất quan trọng trong sự nghiệp kháng chiến, kiến quốc, trong công cuộc hoàn thành dân chủ mới để tiến đến chủ nghĩa xã hội.

          Ngày nay, chúng ta phải làm hai việc nhằm một mục đích:

          Một là đào tạo những trí thức mới trong công nông.

          Hai là cải tạo những trí thức hiện có.

          Dùng hai chữ “cải tạo” thì không khỏi mếch lòng những bạn trí thức quá giàu lòng tự ái. Nhưng chúng ta phải thật thà nhận rằng: về chuyên môn và trong mức nào đó, thì anh chị em trí thức khá. Song vì ngày trước, anh chị em đã bị giáo dục trong đường lối và khuôn khổ thực dân và phong kiến, cho nên tư tưởng và lề lối làm việc của anh chị em không khỏi ảnh hưởng của thực dân và phong kiến. Điều đó không phải lỗi tại anh chị em. Dù sao, thoát khỏi cái xiềng xích của ảnh hưởng ấy thì tài nǎng của trí thức ta sẽ tiến bộ vượt bực, sẽ rất ích lợi cho Tổ quốc, cho nhân dân, vì nó sẽ hợp với nhiệm vụ mới, tinh thần mới, xã hội mới của nước ta.

            Muốn đạt mục đích ấy, trí thức ta cần cải tạo tư tưởng, sửa đổi lề lối làm việc.

          Đào tạo trí thức mới.

          Cải tạo trí thức cũ.

          Công nông trí thức hoá.

          Trí thức công nông hoá.

          Nghĩa là công nông cần học tập vǎn hoá để nâng cao trình độ tri thức của mình, trí thức cần gần gũi công nông và học tập tinh thần, nghị lực, sáng kiến và kinh nghiệm của công nông.

          Đó là nhiệm vụ chung và cần kíp, mà chúng ta phải cùng nhau cố gắng làm cho kỳ được.

Xem thêm…